Δευτέρα, 21 Μαΐου 2012

Μέσα στην τρέλα και μέσα στον παραλογισμό της καθημερινότητας, η τέχνη πάντα είναι ένα απάνεμο και ασφαλές καταφύγιο. Ποια τέχνη όμως; Η αυθεντική τέχνη. Τι σημαίνει αυθεντική τέχνη;


Κωνσταντίνος Καβάφης «Εκόμισα εις την Τέχνη»

Κάθομαι και ρεμβάζω.   Επιθυμίες κ’ αισθήσεις
εκόμισα εις την Τέχνην—   κάτι μισοειδωμένα,
πρόσωπα ή γραμμές·   ερώτων ατελών
κάτι αβέβαιες μνήμες.   Aς αφεθώ σ’ αυτήν.
Ξέρει να σχηματίσει   Μορφήν της Καλλονής·
σχεδόν ανεπαισθήτως   τον βίον συμπληρούσα,
συνδυάζουσα εντυπώσεις,   συνδυάζουσα τες μέρες. 


Ας αφήσουμε τον Αλεξανδρινό κι ας πάμε ακόμα πιο ανατολικά. Ο Θιβετανός Τσόγκυαμ Τρούγκπα που γλίτωσε από τις σφαίρες των Κινέζων, όταν το 1969 εισέβαλαν στο Θιβέτ, γράφει σε άπτεστα αγγλικά τους προβληματισμούς του για την τέχνη. Μεταφράζουμε εδώ ενα αντιπροσωπευτικό απόσπασμα και παραθέτουμε παρακάτω ολόκληρο το κείμενο που έχει τίτλο "The Dharma Art Letter":

"Είτε έχουμε τη στάση του μαθητευόμενου που πιστεύει ότι θα μπορούσε να γίνει ακόμα πιο επιδέξιος στο χειρισμό του υλικού του, είτε έχουμε τη στάση του φτασμένου καλλιτέχνη, όταν στην πραγματικότητα δημιουργούμε ένα έργο τέχνης, υπάρχει η αίσθηση της πλήρους εμπιστοσύνης. Το μήνυμά μας είναι αυτό της εκτίμησης των πραγμάτων, έτσι όπως είναι, και το εκφράζουμε χωρίς κόπο και χωρίς φόβο. Εγκαταλείπουμε την επιθετικότητα, τόσο προς τον εαυτό μας ότι πρέπει να κάνουμε κάποια ιδιαίτερη προσπάθεια να εντυπωσιάσουμε τους άλλους, τόσο και προς τους άλλους, ότι μπορούμε να τους επιβάλλουμε κάτι."



The Dharma Art Letter


A letter written by Chögyam Trungpa Rinpoche on the occasion of the Naropa Institute’s first summer program in Boulder Colorado, July 1974. Pgs. 1-2, True Perception.


The term dharma art does not mean art depicting Buddhist symbols or ideas, such as the wheel of life or the story of Gautama Buddha.


Rather, dharma art refers to art that springs from a certain state of mind on the part of the artist that could be called the meditative state.  It is an attitude of directness and unself-consciousness in one’s creative work.


The basic problem in artistic endeavor is the tendency to split the artist from the audience and then try to send a message from one to the other.  When this happens, art becomes exhibitionism.  One person may get a tremendous flash of inspiration and rush to “put it down on paper” to impress or excite others, and a more deliberate artist may strategize each step of his work in order to produce certain effects on his viewers.  But no matter how well-intentioned or technically accomplished such approaches may be, they inevitably become clumsy and aggressive toward others and toward oneself.


In meditative art, the artist embodies the viewer as well as the creator of the works.  Vision is not separate from operation, and there is no fear of being clumsy or failing to achieve his aspiration.  He or she simply makes a painting, poem, piece of music, or whatever.  In that sense, a complete novice could pick up a brush and, with the right state of mind, produce a masterpiece.  It is possible, but that is a very hit-and-miss approach.  In art, as in life generally, we need to study our craft, develop our skills, and absorb the knowledge and insight passed down by tradition.


But whether we have the attitude of a student who could still become more proficient in handling his materials, or the attitude of an accomplished master, when we are actually creating a work of art there is a sense of total confidence.  Our message is simply one of appreciating the nature of things as they are and expressing it without any struggle of thoughts and fears.  We give up aggression, both toward ourselves, that we have to make a special effort to impress people, and toward others, that we can put something over on them.


Genuine art—dharma art—is simply the activity of nonaggression.


Δεν υπάρχουν σχόλια: