ΠΡΟΜΑΧΟΣ - TRAILER (GREEK SUBS) - Now on Netflix as "The First Line"

\\\

Η Ελλάδα των μνημονίων, καταστολή και υποταγή. Κι Ελλάδα των Ελγινίων, περήφανη και ανυπότακτη!

Two Athenian attorneys pursue litigation for the return of the Parthenon Marbles. As the bronze statue of Athena Promakhos used to stand guard in front of the Parthenon, both must find the courage to stand in defense of what they love.



Η ταινία ΠΡΟΜΑΧΟΣ είναι μια ιστορία αγάπης μεταξύ δύο Ελλήνων δικηγόρων που μηνύουν το Βρετανικό μουσείο για την επιστροφή των μαρμάρινων γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα. Ο Ανδρέας (Παντελής Κοντογιάννης) αναγκάστηκε να αφήσει την πατρίδα του, την Ελλάδα, όταν ήταν παιδί, αλλά τώρα επιστρέφει με την πρόσκληση του διευθυντή του μουσείου της Ακρόπολης (Giancarlo Giannini) για να προχωρήσει την υπόθεση κατά του Βρετανικού μουσείου. Καθώς μαζεύει αποδεικτικά στοιχεία για να αποδείξει ότι πλαστογραφήθηκαν έγγραφα για να επιτρέψουν την πώληση των Μαρμάρων στο Βρετανικό κοινοβούλιο το 1816, η Αθήνα του 2011 βρίσκεται σε οικονομική και κοινωνική κρίση. Τον Ανδρέα βοηθάει η συνάδελφος και αντικείμενο του πόθου του, Ελένη (Κασσάνδρα Βογιατζή), όταν επιστρέφουν στο Λονδίνο για να ξεκινήσουν τις νομικές διαδικασίες. Η μαρτυρία του εφόρου του Βρετανικού μουσείου (Michael Byrne) δίνει το έναυσμα για μια σκληρότερη αντιπαράθεση καθώς ο Ανδρέας πιέζει με την υπόθεση κατά του μουσείου. Ο γενικός σύμβουλος για το Βρετανικό μουσείο (Paul Freeman) υπερασπίζεται τον πελάτη του και εκμεταλλεύεται την υπερβολική αυτοπεποίθηση της ελληνικής νομικής ομάδας. Αποδεικτικά στοιχεία που αφορούν την οικοδομική κατάσταση του Παρθενώνα την χρονική περίοδο της πώλησης των Μαρμάρων παρουσιάζονται από τον επικεφαλής αρχαιολόγο της Ακρόπολης (Γιώργος Χωραφάς), χρησιμοποιώντας τεχνολογία 3D. Οι δύο δικηγόροι και εραστές έχουν μπροστά τους έναν μακρύ και σκληρό δρόμο μέχρι την επαναφορά των κλεμμένων γλυπτών στην αρχική –και φυσική- τους θέση, δρόμος που τελικά τους αναγκάζει να προσφύγουν στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Στο κύριο cast συνεισφέρουν οι παρουσίες των Γιώργου Βογιατζή, Σπύρου Φωκά καθώς και άλλων Ελλήνων και διεθνών ηθοποιών, σε εξέχοντες δεύτερους ρόλους..

Dior, top modelling και ελληνική μυθολογία: τρία σε ένα!

Λίγο μετά το ηλιοβασίλεμα, οι πύλες του Καλλιμάρμαρου κλείνουν. Το διαδικαστικό «πρωτόκολλο» της βραδιάς πρέπει να τηρηθεί, καθώς η πολυαναμενόμενη παρουσίαση της συλλογής Dior Cruise 2022 σε πολύ λίγο θα ξεκινήσει να μεταδίδεται ζωντανά, προς όφελος εκατομμυρίων θεατών ανά τον κόσμο. Τα τελευταία 24ωρα, αρκετά εγχώρια ρεπορτάζ έχουν αναφερθεί στην άφιξη ή μη υψηλών καλεσμένων, όμως η ουσία της εκδήλωσης βρίσκεται αλλού. Η συλλογή Cruise είναι, πάνω από όλα, ένας ζωντανός διάλογος μεταξύ μόδας, πολιτισμού και καθημερινής ζωής, μεταξύ της καλλιτεχνικής διευθύντριας του οίκου Μαρία-Γκράτσια Κιούρι, του Dior και της Ελλάδας. 

Στο μεταξύ, αρχαιολόγοι, καλλιτέχνες, δημιουργοί και τεχνίτες συνεργάστηκαν με το γιγαντιαίο επιτελείο του οίκου Dior για την αποκάλυψη της χθεσινής βραδιάς. Η ίδια η Μαρία-Γκράτσια Κιούρι ξεκίνησε να (ξανά) διαβάζει ελληνική μυθολογία τον περασμένο Νοέμβριο. Όταν το πολυαναμενόμενο σόου ξεκινάει, η σχεδιαστική της σκέψη και αναζήτηση ζωντανεύει. Με έμπνευση τον αρχαιοελληνικό χιτώνα και τον πέπλο, η Κιούρι προτείνει μια σχετικά ελεύθερη σιλουέτα, η οποία όμως «θυμάται» και το κλασικό Dior σακάκι Bar. Το πλισέ φοριέται με αθλητικό παπούτσι και η γενικότερη αίσθηση είναι ότι «μιξάρουμε» διαφορετικά κομμάτια από το πρωί μέχρι το βράδυ – άλλωστε η συλλογή Cruise χαρακτηρίζεται από τη χαλαρή της διάθεση.


πηγή: εφ. Καθημερινή

Ο δάσκαλός μου το χταπόδι της Βίβιαν Ευθυμιοπούλου

Η ιδέα ότι οι άνθρωποι μπορούσαν να ερωτευθούν αντικείμενα, κυρίως αγάλματα αλλά και ζώα είναι αρχαία.

Ο ποικιλογράφος της Ύστερης Αρχαιότητας Αθήναιος από τη Ναύκρατη της Αιγύπτου (ήταν σύγχρονος του Μάρκου Αυρήλιου) και έχει γράψει το έργο που όλοι έχουν ακούσει αλλά ελάχιστοι έχουν διαβάσει, τους «Δειπνοσοφιστές», στο βιβλίο XIII (13) που είναι γνωστό με τον τίτλο «Λόγος Ερωτικός» καταγράφει τα πάντα περί έρωτος. Μέσα «στα πάντα» περί έρωτος υπάρχει και μια λίστα από τους πιο γνωστούς έρωτες ανθρώπων με ζώα.

Ο Αθήναιος δεν είχε ακούσει ή διαβάσει για την περίπτωση ανθρώπου που ερωτεύτηκε χταπόδι.

Όμως, ο Craig Foster, φετινός νικητής του Όσκαρ στην κατηγορία ντοκιμαντέρ για την ταινία «My octopus teacher» περιγράφει ακριβώς αυτό: τη σχέση που ανέπτυξε με ένα θηλυκό χταπόδι στις θάλασσες της Νοτίου Αφρικής και την οποία κατέγραψε με την υποβρύχια κάμερα του και σε κάποιο σημείο τη χαρακτηρίζει ο ίδιος «έρωτα»

Έχοντας διαβάσει αρκετά καλά τον ποικιλογραφο Αθήναιο (δεδομένου ότι χρησιμοποιώ το όνομά του ως ψευδώνυμο για να γράφω άρθρα για την ιστορία της Γαστρονομίας και την κουλτούρα του φαγητού) η πληροφορία ότι ένας άνθρωπος δέθηκε με «κάτι σαν έρωτα» με ένα χταπόδι, δεν μου έκανε εντύπωση αλλά είχα την απορία να δω πως θα θα κατέγραφε μια τέτοια σχέση τον 21ο αιώνα.

Ο Foster είναι επαγγελματίας κινηματογραφιστής και δεν έχει κανένα ενδοιασμό να «στήσει» την ιστορία του πάνω σ’ένα οικείο κλισέ της εποχής: κάποια στιγμή έπαθε υπερκόπωση και αναζήτησε καταφύγιο στη Φύση για να την ξεπεράσει. Στις καθημερινές του καταδύσεις στην παραλία κοντά στο σπίτι του ανακαλύπτει ένα χταπόδι κι αρχίζει να το παρακολουθεί με την κάμερα.

Μέρα με την ημέρα ανακαλύπτει ένα πλάσμα πολύ υψηλής ευφυίας που μπορεί να σκέφτεται στρατηγικά για να επιβιώνει, να επιλύει γρίφους και να εκμεταλλεύεται τις αδυναμίες των κυνηγών του. Ανακαλύπτοντας θαυμαστές ικανότητες σ’ένα απόκοσμο πλάσμα που δεν συγγενεύει στο ελάχιστο με το ανθρώπινο είδος (με τους δεινόσαυρους είμαστε πιο κοντά ως είδος), ανακαλύπτει μαζί και την απεραντοσύνη της Φύσης αλλά και τον επείγον χαρακτήρα που έχει η διάσωση των θαλασσών.

Δεδομένου ότι ουδόλως σοκαρίστηκα από το κόνσεπτ «σχέση ενός ανθρώπου με ένα χταπόδι» είχα από την αρχή επιλέξει ένα κριτήριο για να αποτιμήσω το πόσο σοβαρά έπρεπε να πάρω τον ντοκιμαντέρ: αν ο Foster είχε παθιαστεί τόσο ώστε να επεμβαίνει για να διασώζει το χταπόδι του από τους φυσικούς του εχθρούς. Όμως, όχι. Δεν το έκανε κι αυτό για μένα το έσωσε ολόκληρο.

Αξίζει να το δείτε. Είναι ενδιαφέρον και ανθρώπινο μ'ένα γλυκό τρόπο. Προβάλλεται στο Netflix αλλά το βρήκα δωρεάν στο DocumentaryMania σε καλή ανάλυση.

Όχι! Δεν τελειώσαμε ακόμα.

Από πέρυσι έχει πέσει στην αντίληψή μου, διαβάζοντας βασικώς τη στήλη της Επιστήμης στην ισραηλινή Haaretz που είναι καλύτερη κι από αυτή του Guardian που έχει ως γνωστόν την καλύτερη στήλη για θέματα Επιστήμης, γνώριζα ότι οι επιστήμονες μελετάνε τα χταπόδια για να μάθουν περισσότερα για τον ύπνο των ανθρώπων. Μάλιστα!

Βρήκα κάποια άρθρα, εκτός paywall, για να μάθετε, εφόσον το επιθυμείτε, γιατί σήμερα οι επιστήμονες μελετούν με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον και προσοχή τα χταπόδια.

Big-brained cephalopods could shine light on the evolution and neurobiology of intelligence, complexity, and more—and inspire medical and technological breakthroughs. Scientific American.

Why Octopuses Might Be The Next Lab Rats. NPR.

Eight reasons why octopuses are the genius of the oceans. BBC.

Πηγή: FACT NEWS

https://mailchi.mp/d4f5bf2da086/h4fdmpj4lg/

Φωνηεντόληκτα σε -μι, Εγχειρίδιο Γλωσσικής Διδασκαλίας ΟΕΔΒ

http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-A112/212/1484,4940/


Να μελετήσετε τα επόμενα παραδείγματα:

— Θαυμάζοντός τινος τὰ ἐν Σαμοθράκῃ ἀναθήματα, Διογένης ἔφη, «πολλῷ ἂν ἦν πλέω εἰ καὶ οἱ μὴ σωθέντες ἀνετίθεσαν».
— Ἐὰν γὰρ ἀφῆτε (= συγχωρήσετε) τοῖς ἀνθρώποις τὰ παραπτώματα αὐτῶν, ἀφήσει καὶ ὑμῖν ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος.
— Ἡγεῖτο γὰρ ἅπαν ποιήσειν αὐτόν, εἴ τις ἀργύριον διδοίη.
— Ἀπόδος, ὦ κατάρατε, τὰ πορθμεῖα (=ναύλα).
— Ἄφετε τὰ παιδία ἔρχεσθαι πρός με καὶ μὴ κωλύετε αὐτά· τῶν γὰρ τοιούτων ἐστὶν ἡ βασιλεία τοῦ Θεοῦ.
— Καὶ ὁ ῤήτωρ δὲ σὺ ἀπόθου (= άφησε κατά μέρος) τῶν ῥημάτων τὴν τοσαύτην ἀπεραντολογίαν.

Οι υπογραμμισμένοι τύποι ανήκουν στα ρήματα τίθημι, ἵημι, δίδωμι.

Ασκήσεις υποθετικοί λόγοι: λανθάνοντες και εξαρτημένοι

Θεωρία: λανθάνοντες και εξαρτημένοι υποθετικοί λόγοι στην Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ
Λανθάνοντες και κανονικοί
http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/askisis%20arxaia/ypothetikos-logos-4.htm

Εξαρτημένοι υποθετικοί λόγοι
http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/askisis%20arxaia/ypothetikos-logos-5.htm

Κριτήριο Αξιολόγησης, Σοφοκλέους Αντιγόνη

A' ΕΠΙΣΟΔΕΙΟ

ΧΟ.: Άναξ, έμοί τοι μή τι καί θεήλατον

τοΰργον τόδ’, ή ξύννοια δουλεύει πάλαι.

ΚΡ.: Παυσαι, πριν οργής κάμε μεοτώσαι λέγων,

μή ’φευρεθής άνους τε καί γέρων άμα.

Λέγεις γάρ ούκ ανεκτά δαίμονας λέγων πρόνοιαν ίσχειν τουδε του νεκρου πέρι'

Πότερον ύπερτιμώντες ώς ευεργέτην

έκρυπτον αυτόν, όστις άμφικίονας

ναούς πυρώσων ήλθε κάναθήματα καί γήν έκείνων καί νόμους διασκεδών; ή τούς κακούς τιμώντας είσοράς θεούς;

Ούκ έστιν άλλά ταΰτα καί πάλαι πόλεως

άνδρες μόλις φέροντες έρρόθουν έμοί

κρυφή, κάρα σείοντες, ούδ’ ύπό ζυγώ

λόφον δικαίως ειχον, ώς στέργειν έμέ.

Ερωτήσεις

I. Να μεταφράσετε τα λόγια του Κρέοντα.

https://filologika.gr/lykio/v-lykiou/genikis-pedias/archea-ellinika-genikis-pedias/antigoni-280-314/

II. Να κυκλώσετε τη σωστή απάντηση:

1.Η παρέμβαση το χορού αντιμετωπίζεται από τον Κρέοντα με:

α. περίσκεψη

β. οργή

γ. αδιαφορία

2. Ο Κρέων παρουσιάζεται αυταρχικός ηγέτης

α. Σωστό    β.Λάθος

3.Ο Κρέων παρουσιάζεται:

α καχύποπτος και ανασφαλής

β βέβαιος για την εξουσία του

III. Να κυκλώσετε τη σωστή απάντηση

1. παυσαι: είναι απαρέμφατο αορίστου ενεργ. φωνής Σωστό Λάθος

2. μόλις: είναι επίρρημα Σωστό Λάθος

3. διασκεδων: είναι μετοχή ενεστώτα Σωστό Λάθος

4. ως (στέργειν): είναι πρόθεση Σωστό Λάθος

5. κάρα: είναι ουσιαστικό Σωστό Λάθος

IV. Να κυκλώσετε τη σωστή απάντηση

1. υπερτιμώντες είναι μετοχή:

α. τροπική   β. χρονική γ. αιτιολογική

2. πυρώσων είναι μετοχή:

α. τροπική β. τελική γ. χρονική

3. το απαρέμφατο ίσχειν είναι

α. ειδικό   β. Τελικό

V. Να γράψετε δίπλα σε κάθε αριθμό της στήλης Α ένα γράμμα της στήλης Β, ώστε να σχηματιστούν ζεύγη συνωνύμων:

Α Β

1. μεστώ α.γιγνώσκω

2. επίσταμαι β.κτωμαι

3. εχω γ.κορέννυμι

4. σκεδάννυμι δ.διαλύω

ΟΔΗΓΙΕΣ

Μετά από σχετική εισήγηση του ΙΕΠ προωθείται τροποποίηση της εξέτασης της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας του προγράμματος Γενικής Παιδείας στις προαγωγικές του Μαΐου-Ιουνίου για τη Β΄ Ημερησίου και τη Γ΄ Εσπερινού ΓΕΛ.:

Για την εξέταση στο μάθημα δίνεται στους/στις μαθητές/-τριες, σε φωτοαντίγραφο, απόσπασμα διδαγμένου από το πρωτότυπο κειμένου 12-20 στίχων, με νοηματική συνοχή και τους ζητoύνται τα εξής:

α) Μετάφραση στη Νέα Ελληνική ενός τμήματός του που αποτελείται από οκτώ έως δέκα (8-10) στίχους.

β) Απάντηση σε δύο (2) ερωτήσεις ερμηνευτικές, που μπορεί να αναφέρονται σε ιδέες, αξίες, προβλήματα και επιχειρήματα, στη στάση, στο ήθος ή στον χαρακτήρα των προσώπων, στο ιστορικό, κοινωνικό, πολιτικό, πολιτιστικό πλαίσιο της εποχής της συγγραφής του έργου, στη συσχέτιση του υπό εξέταση κειμένου με γραμματολογικά στοιχεία που περιλαμβάνονται στη διδακτέα ύλη του μαθήματος. Οι δύο (2) ερωτήσεις αυτές αναφέρονται στο δοθέν από το πρωτότυπο απόσπασμα.

γ) Απάντηση σε μία (1) ερώτηση που ζητεί τη σύγκριση του εξεταζόμενου κειμένου με παράλληλο κείμενο σε νεοελληνικό λόγο, διδαγμένο (από τα μεταφρασμένα κείμενα των οποίων έχει γίνει σχετική επεξεργασία κατά τη διδακτική διαδικασία) ή αδίδακτο που επιλέγεται από τον/τη διδάσκοντα/-ουσα. Για τις απαιτήσεις της σύγκρισης δίνεται στους/στις μαθητές/-τριες σε φωτοαντίγραφο το εν λόγω κείμενο.

δ) Απάντηση σε δύο (2) ερωτήσεις επί του δοθέντος από το πρωτότυπο διδαγμένου κειμένου (που είναι δυνατόν να αναλύονται σε δύο ισοδύναμα βαθμολογικώς υποερωτήματα) από τις οποίες:

i. μία (1) ερώτηση λεξιλογική-σημασιολογική που αναφέρεται στην παραγωγή και σύνθεση λέξεων της Αρχαίας Ελληνικής, σε ομόρριζες λέξεις, σε απλές ή σύνθετες, στη συσχέτιση λέξεων της Αρχαίας και της Νέας Ελληνικής, στη διατήρηση ή στην αλλαγή της σημασίας τους, σε συνώνυμα και αντώνυμα, κ.λπ. και

ii. μία (1) ερώτηση αποκλειστικά υφολογικού χαρακτήρα (εκφραστικά σχήματα, αισθητικά θέματα, λεξικογραμματικά φαινόμενα), προκειμένου να αναδειχθεί η λειτουργία συγκεκριμένων εκφραστικών επιλογών του συγγραφέα.

Η μετάφραση βαθμολογείται με τριάντα (30) μονάδες, οι δύο ερμηνευτικές ερωτήσεις που αναφέρονται στο πρωτότυπο δοθέν απόσπασμα βαθμολογούνται με δεκαπέντε (15) μονάδες η καθεμιά, η ερώτηση σύγκρισης του εξεταζόμενου με παράλληλο κείμενο βαθμολογείται με δέκα (10) μονάδες και τέλος καθεμιά από τις ερωτήσεις υπό τα στοιχεία δ)i και δ)ii με δεκαπέντε (15) μονάδες.

Η Αντιγόνη στην ελληνική τηλεόραση

Δύο ξένοι: ακρόαση Αντιγόνης
https://www.youtube.com/watch?v=A9kDiztIDYs


Το ξύλο βγήκε από τον Παράδεισο - Έρως Ανίκατε Μάχαν
https://www.youtube.com/watch?v=DU1ZaBS8h_I

Κωνσταντίνου και Ελένης: Ω τάφε μου κρεββάτι νυφικό
https://www.youtube.com/watch?v=O-T7hGpeMZ8

Το σόι σου - Ζω ένα δράμα
https://www.youtube.com/watch?v=GinrGRdL4Cw

καθαιρούμαι: καταστρέφομαι, γκρεμίζομαι
αρχ. χρόνοι: καθηρούμην, καθαιρεθήσομαι, καθηρέθην, καθήρημαι, καθηρήμην



αἱρῶ (-έω) 1) συλλαμβάνω (για έμψυχα), κυριεύω (για άψυχα)· για την παθητική σημασία: ἁλίσκομαι.
2) αἱροῦμαι (μέση διάθεση): εκλέγω, προτιμώ· για την παθητική σημασία: αἱροῦμαι: 1. κυριεύομαι 2. κερδίζομαι 3. εκλέγομαι

βλ. κ. λεξικό της αρχαίας

Βλ. κ. Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα, Οι διαθέσεις του ρήματοςΚάποια ενεργητικά ρήματα δεν σχηματίζουν παθητικό τύπο, αλλά στην θέση του κάποιο άλλο ρήμα ενεργητικής ή μέσης φωνής ή κάποια περίφραση.
ἀποκτείνω τινά - ἀποθνήσκω ὑπό τινος
ἐκβάλλω τινά - ἐκπίπτω / φεύγω ὑπό τινος
εὗ λέγω τινά - εὖ ἀκούω ὑπό τινος
εὖ ποιῶ τινα - εὖ πάσχω ὑπό τινος
αἱρῶ - ἁλίσκομαι
δίκην λαμβάνω παρά τινος - δίκην δίδωμί τινι.
Το ίδιο ισχύει και για τα αποθετικά ρήματα
αἰδοῦμαί τινα - αἰδοῦς τυγχάνω ὑπό τινος
αἰτιῶμαί τινα - αἰτίαν ἔχω / λαμβάνω ὑπό τινος.

Σχόλια και ερωτήσεις για μελέτη στον Επιτάφιο του Περικλή

Πηγή: http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-C129/613/3983,17818/

Ι. Ερμηνευτικές σημειώσεις Πρόγονοι... πατέρες ἡμῶν... ἡμεῖς οἵδε· Σε τρεις διαφορετικές (και διαφορετικής διάρκειας) εποχές συντελέστηκε το μεγαλείο της Αθήνας: την εποχή των προγόνων (λίγο παρακάτω: ἐκεῖνοι) που έζησαν από τη μυθική εποχή ως το τέλος των μηδικών πολέμων (479 π.Χ.)· των πατέρων, που φτάνει ως το 446 π.Χ., και την εποχή των ομήλικων του Περικλή (που ήταν 60 χρονών τότε): ἡμεῖς οἵδε. Ο όρος καθεστηκυῖα ἡλικία περιλαμβάνει τα χρόνια της σταθεροποίησης του χαρακτήρα, της ωριμότητας, σε αντίθεση, α) με την περίοδο της νεότητας και β) με το ἀχρεῖον της ηλικίας (βλ. παρακάτω, κεφ. 44).

Οἱ αὐτοὶ αἰεὶ οἰκοῦντες· ένας από τους συνηθέστερους λόγους εθνικής υπερηφάνειας των Αθηναίων ήταν η αυτοχθονία τους (κάτι που δημιουργεί στενότερες σχέσεις, μητέρας-παιδιών, ανάμεσα στη χώρα και τους κατοίκους), που έπαιρνε ιδιαίτερη σημασία σε αντιπαράθεση με τους Σπαρτιάτες, που εγκαταστάθηκαν στη Σπάρτη ύστερα από περιπλανήσεις.

Ὅσην ἔχομεν ἀρχήν· η έκταση της αθηναϊκής ηγεμονίας, που δημιούργησαν οι πατέρες της γενιάς του Περικλή, όπως αυτή καθορίστηκε με την Τριακονταετή συνθήκη ειρήνης το 445 π.Χ. Την έκτασή της βλ. στον χάρτη της σελ. 35.

Τὰ πλείω αὐτῆς (τῆς ἀρχῆς)· περισσότερο έχει στο νου του την εσωτερική οργάνωση και σταθεροποίηση της αθηναϊκής ηγεμονίας και λιγότερο την επέκτασή της.
Τοῖς πᾶσι· εννοεί τα απαραίτητα: χρήματα, ναυτικό, λιμάνια, στρατός ξηράς, οχυρωματικά έργα κτλ. Ο Περικλής επιμένει να τονίζει την αύτάρκειαν της Αθήνας και των πολιτών της· πρβλ. κεφ. 39 και 41.
Ἐάσω· με τον τρόπο αυτό ο Περικλής απαλλάσσεται από την υποχρέωση (που επέβαλλε η συνηθισμένη διάρθρωση ενός Επιτάφιου λόγου) να εκθέσει και αυτός με τη σειρά του τα (μυθικά και ιστορικά) πολεμικά κατορθώματα των Αθηναίων και βρίσκει την ευκαιρία να διαθέσει το χρόνο του στη διεξοδική έκθεση των βασικών εννοιών, στις οποίες οφείλεται το αθηναϊκό μεγαλείο: την ἐπιτήδευσιν (γενικές αρχές συμπεριφοράς και μεθόδευσης ενεργειών, συστηματική προσπάθεια), την πολιτείαν (κοινωνική δομή και οργάνωση), το πολίτευμα, οι πολιτειακοί θεσμοί (το Σύνταγμα θα λέγαμε σήμερα) και τούς τρόπους (ο τρόπος ζωής), ό,τι αναφέρεται στην ιδιωτική ζωή. Εξάλλου, ο απαιτητικότερος για τη γνώση του ένδοξου αθηναϊκού παρελθόντος ακροατής θα μπορούσε να κατατοπιστεί από τη σχετική μυθική παράδοση, από την Ἱστορίην του Ηροδότου (για τον πρωταγωνιστικό ρόλο των Αθηναίων στους Μηδικούς πολέμους), για ό,τι αφορούσε στους προγόνους· από το πρώτο βιβλίο του Θουκυδίδη (κεφ. I 89-118, όπου έχουμε την αφήγηση των γεγονότων της Πεντηκονταετίας), για ό,τι αφορούσε στους πατέρας.

Ἀπὸ δὲ οἵας τε ἐπιτηδεύσεως... εἶμι καὶ ἐπί τὸν τῶνδε ἔπαινον· είναι η «πρόθεσις» του λόγου, η εξαγγελία του θέματος, σύμφωνα με την οποία θα πραγματευτεί δύο θέματα: α) τις γενεσιουργές δυνάμεις, στις οποίες οφείλεται το μεγαλείο της Αθήνας (ἐπιτήδευσις, πολιτεία, τρόποι, κεφ. 37- 41) και β) το εγκώμιο των νεκρών (κεφ. 42-43).


ΙΙ. Θέματα για μελέτη - Ερωτήσεις1. Τὴν γάρ... παρέδοσαν. Η φράση αυτή είναι ενδεικτική της «βραχυλογίας» του Θουκυδίδη. Προσπαθήστε να δικαιολογήσετε τον χαρακτηρισμό αυτό.
2. Δι' ἀρετήν· από τα μυθικά και τα ιστορικά κατορθώματα, με τα οποία οι Αθηναίοι εξασφάλισαν την ελευθερία της πόλης τους, ξεχωρίζουν τα Μηδικά, όπως τα εξιστόρησε ο Ηρόδοτος. Ποιος ήταν γενικά ο ρόλος των Αθηναίων για την απόκρουση του περσικού κινδύνου που απείλησε την Ελλάδα και σε ποιες από τις μάχες των Μηδικών έπαιξαν αυτοί αποφασιστικό ρόλο; Ποιοι πολιτικοί και στρατιωτικοί Αθηναίοι ηγήθηκαν στις κρίσιμες στιγμές των αγώνων αυτών;
3. Να δοθεί αναλυτικότερα το περιεχόμενο των όρων: ἐπιτήδευσις, πολιτεία, τρόποι και ν' αναφερθούν συγκεκριμένα παραδείγματα.
4. Μπορούμε να θεωρήσουμε την πολιτείαν προϋπόθεση (ή καθοριστικό παράγοντα) των τρόπων και της ἐπιτηδεύσεως ή ισχύει το αντίθετο;
5. Αὐτοὶ ἡμεῖς... ἡλικίᾳ· στη φράση αυτή ο «βραχύλογος» Θουκυδίδης διαπράττει έναν φανερό πλεονασμό. Αφού τον δείξετε, αιτιολογήστε τον.

Το στέκι των Φιλολόγων: ΛΥΣΙΟΥ ΥΠΕΡ ΜΑΝΤΙΘΕΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ (Β΄λυκειου)

Αν ήσαστε ανταποκριτές τύπου στην εποχή µας και παρακολουθούσατε τη διαδικασία της δοκιµασίας του Μαντιθέου, ποιο ρεπορτάζ θα στέλνατε για δηµοσίευση; 

Α Ρ Χ Α Ι Α Β’ Λ Υ Κ Ε Ι Ο Υ – Γ Ν Ω Σ Τ Ο

Ε Π Ι Λ Ε Γ Μ Ε Ν Α Θ Ε Μ Α Τ Α

Λ Υ Σ Ι Ο Υ Υ Π Ε Ρ Μ Α Ν Τ Ι Θ Ε Ο Υ

ΠΡΟΟΙΜΙΟ

Πόσο σημαντική ήταν η δοκιμασία ως θεσμός του δημοκρατικού πολιτεύματος;

Η δοκιμασία αποτελούσε βασικό θεσμό της αθηναϊκής πολιτείας των κλασικών

χρόνων που επαλήθευε και κατοχύρωνε το δημοκρατικό πολίτευμα, γιατί:

α. Διαπαιδαγωγούσε τους πολίτες, ώστε να γίνουν ενάρετοι, ευσυνείδητοι και

υπεύθυνοι.

β. Επιβράβευε την αξιοκρατία.

γ. Συντελούσε στην ομαλή λειτουργία της πόλης

δ. Παραμέριζε από τα δημόσια αξιώματα τους ανάξιους, τους κακοήθεις και τους

καιροσκόπους

ε. Εδραίωνε τη δημοκρατία με την άνοδο των δημοκρατικών μόνο πολιτών στις

ανώτατες δημόσιες θέσεις


Ποιες είναι οι εκφράσεις του κειμένου με τις οποίες ο Μαντίθεος αποδίδει χαρακτηρισμούς στους κατηγόρους του και ποιες προβάλλουν το δικός ήθος;

Ήθος των κατηγόρων:

«τοῖς κατηγόροις βουλομένοις ἐκ παντὸς τρόπου κακῶς ἐμὲ ποιεῖν»

«τοῖς ἀδίκῶς διαβεβλημένοις τούτους εἶναι μεγίστων ἀγαθῶν αἰτίους, οἵτινες ἂν

ἀναγκάζωσιν εἰς ἔλεγχον τῶν αὐτοῖς βεβιωμένων καταστῆναι»

«καὶ παρὰ τὴν δόξαν καὶ τοὺς λόγους τῶν ἐχθρῶν»

«ἡγεῖσθαι χείρους εἶναι»

Ήθος του Μαντιθέου:

«πολλὴν ἂν χάριν εἶχον ταύτης τῆς κατηγορίας»

«ἀδίκῶς διαβεβλημένοις»

«ἐγὼ γὰρ σφόδρα ἐμαυτῷ πιστεύω»

«ἐπειδὰν ἐμοῦ λέγοντος ἀκούσῃ περὶ τῶν πεπραγμένων, μεταμελήσειν αὐτῷ καὶ

πολὺ βελτίω με εἰς τὸ λοιπὸν χρόνον ἡγεῖσθαι»

«εὔνους εἰμὶ τοῖς καθεστηκόσι πράγμασι»

«ἠνάγκασμαι τῶν αὐτῶν κινδύνων μετέχειν ὑμῖν»

«περὶ τὰ ἄλλα μετρίως βεβικώς»

«οὐχ ἵππευον οὐδ’ ἐπεδήμουν ἐπὶ τῶν τριάκοντα, οὐδὲ μετέσχον τῆς τότε

πολιτείας».

Ο Μαντίθεος, λοιπόν χαρακτηρίζει τους αντιπάλους του κακοήθεις, συκοφάντες,

αναξιόπιστους, επικίνδυνους για το δημοκρατικό πολίτευμα, ανθρώπους χωρίς ήθος. Ενώ, ο

ίδιος παρουσιάζεται ανεξίκακος, θύμα της κακίας και της συκοφαντικής δυσφήμισης, γεμάτος

αυτοπεποίθηση και αποφασιστικότητα, υπερασπιστής του δημοκρατικού πολιτεύματος,

μετριοπαθής και σώφρων.


Ποια επιχειρήματα χρησιμοποιεί ο Μαντίθεος για να ανασκευάσει το κατηγορητήριο;

α. Ευγνωμονεί σχεδόν τους κατηγόρους του, γιατί του δίνουν την ευκαιρία να

απολογηθεί για τις πράξεις της ζωής του (λογικό – ψυχολογικό).

β. Υποστηρίζει ότι το κατηγορητήριο είναι απλά συκοφαντίες εις βάρος του και ότι με

την απολογία του θα το ανασκευάσει μετατρέποντας την αντιπάθεια που μάλλον τρέφουν όλοι

για το πρόσωπό του σε συμπάθεια και εκτίμηση; (λογικό - ψυχολογικό)

γ. Δηλώνει ότι είναι αφοσιωμένος στη δημοκρατία και ότι συμμετείχε στου ίδιους

κινδύνους στους οποίους συμμετείχαν και οι βουλευτές (πραγματικό).

δ. Δηλώνει ότι έχει ζήσει με μέτρο και κοσμιότητα, χωρίς πάθη και ακρότητες

(πραγματικό - λογικό).

ε. Ισχυρίζεται ότι το κατηγορητήριο δεν ισχύει, γιατί ούτε υπηρέτησε ως ιππέας ούτε

βρισκόταν στην Αθήνα την εποχή των Τριάκοντα ούτε συμμετείχε στο τυραννικό καθεστώς

(πραγματικό).


ΔΙΗΓΗΣΗ – ΑΠΟΔΕΙΞΗ §§ 4 – 8

Ποια δραματικά γεγονότα, που αποτελούν και ιστορικά στοιχεία για την πραγματολογική γνώση της εποχής εκείνης, έζησε από μακριά ο Μαντίθεος και γιατί αναφέρεται σ’ αυτά;

Ο Μαντίθεος δηλώνει ότι δεν συμμετείχε στο τυραννικό καθεστώς των Τριάκοντα γιατί

ο πατέρας του τον είχε στείλει στον Πόντο, στον φίλο του βασιλιά Σάτυρο. Έτσι, έζησε από

μακριά τα ακόλουθα πολύ δραματικά για την Αθήνα γεγονότα:

Την πανωλεθρία του αθηναϊκού στόλου στους Αιγός ποταμούς, τον Απρίλιο του 405π.Χ.

Την κατεδάφιση των τειχών την άνοιξη του 404 π.Χ.

Την κατάλυση της δημοκρατίας τον Αύγουστο /Σεπτέμβριο του 404 π.Χ.

και την εγκαθίδρυση των Τριάκοντα.

Την αυθαίρετη και εγκληματική διακυβέρνηση της πόλης από τους Τριάκοντα, ως τον

Μάιο του 403 π.Χ.

Η αναφορά του Μαντίθεου στα γεγονότα αυτά είναι σκόπιμη και σχετίζεται με αυτό

που λέμε παθοποιία. Επιδιώκει να διεγείρει στις ψυχές των ακροατών/βουλευτών

αντιπαθητικά συναισθήματα κατά των κατηγόρων του ανακαλώντας στη μνήμη τους

τραυματικές εμπειρίες. Έτσι αυτοί αποδεικνύονται κακοήθεις και συκοφάντες, αφού τον

κατηγορούν ότι υπηρέτησε ως ιππέας την εποχή που κυβερνούσαν την Αθήνα οι Τριάκοντα,

ενώ στην πραγματικότητα αυτός απουσίαζε τότε από την πόλη.

Το συμπέρασμα στην αρχή της παραγράφου 7 είναι η κατακλείδα ενός

υποθετικού συλλογισμού με τη μορφή ενθυμήματος. Ποια είναι η πλήρης μορφή του;

Η παράγραφος 7 αρχίζει με ένα συμπέρασμα (ἐμὲ τοίνυν οὐδεὶς ἄν ἀποδείξειεν …)

που αποτελεί την κατακλείδα ενός υποθετικού συλλογισμού που έχει τη μορφή ενθυμήματος.

Τα πιθανά δεδομένα στα οποία στηρίζεται αυτό το συμπέρασμα είναι τα εξής:α. Αν είχε υπηρετήσει ως ιππέας και επομένως ως συνεργός των Τριάκοντα, τότε ο

φύλαρχος θα έπρεπε να συμπεριλάβει και το δικό του όνομα στον κατάλογο των ιππέων, οι

σύνδικοι να διεκδικήσουν από αυτόν την «κατάστασιν», την οποία ο Μαντίθεος θα είχε

επιστρέψει (στο φύλαρχο).

β. Γεγονός είναι ότι δε συμπεριλήφθηκε στον κατάλογο του φυλάρχου, δεν είχε δίκη

με τους συνδίκους, δεν επέστρεψε καμία «κατάστασιν».

Συμπέρασμα:

Δεν υπηρέτησε ως ιππέας την εποχή των Τριάκοντα.


ΔΙΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΞΗ §§ 9 – 13

Ποιος είναι ο λειτουργικός ρόλος της παραγράφου 9 ως προς τη τάξη/δομή του λόγου;

Η παράγραφος 9 αποτελεί την αρχή του δεύτερου μέρους της διήγησης – απόδειξης

και λειτουργεί ως προοίμιό της. Σ’ αυτήν ο Μαντίθεος ισχυρίζεται ότι όσα ανέφερε για τη

συγκεκριμένη κατηγορία ήταν αρκετά και ότι την έχει ανασκευάσει. Επομένως οποιαδήποτε

επιπλέον αναφορά στο θέμα θα ήταν περιττή. Έτσι καταφέρνει να επηρεάσει την κρίση των

βουλευτών, ώστε να αποδειχτούν τον ισχυρισμό του.

Το ότι όμως θεωρεί ότι έχει ανασκευάσει το κατηγορητήριο δε σημαίνει ότι θα

τελειώσει εδώ τον λόγο του. Ο Μαντίθεος προσηλωμένος στο στόχο του, που δεν είναι άλλος

από το να πετύχει την εύνοια των βουλευτών – και την οποία ζητά εμφανώς – ώστε να

εγκρίνουν την εκλογή του στο αξίωμα του βουλευτή, κρίνει αναγκαίο να απολογηθεί για τα

πεπραγμένα της ζωής του, για τους εξής λόγους:

- αυτό επιβάλλει ο θεσμός της δοκιμασίας,

- θα δώσει μια πλήρη εικόνα για τον εαυτό του, ώστε οι βουλευτές να σχηματίσουν

ορθή γνώμη για το άτομό του,

- η υπόθεση δεν είναι μόνο προσωπική, αλλά έχει κυρίως δημόσιο χαρακτήρα μια και

οι βουλευτές είναι λειτουργοί του λαού και πρέπει να διαθέτουν ανάλογο ήθος.

Έτσι, η παράγραφος αυτή επιτελεί όλες τις λειτουργίες του προοιμίου, δηλαδή την

πρόσεξιν την εὔνοιαν και την εὐμάθειαν.


Πως κρίνετε τον Μαντίθεο από τη συμπεριφορά που υπέδειξε στην ιδιωτική του
ζωή;

Ο Μαντίθεος μας λέει ότι, παρά τις σοβαρές επιπτώσεις που είχε ο Πελοποννησιακός

πόλεμος στις επιχειρήσεις του πατέρα του και τη μέτρια οικονομική του κατάσταση, κατάφερε

να εκπληρώσει το ηθικός χρέος προς αδελφές του προικίζοντας τες επαρκώς. Επίσης,

απέναντι στον αδελφό του φέρθηκε με εξαιρετική τιμιότητα, αφού κατά τη διανομή των

πατρώων έδωσε μεγαλύτερο μερίδιο απ’ ό,τι κράτησε ο ίδιος. Όλα αυτά δείχνουν άνθρωπο

τίμιο και αφιλοκερδή, που αγαπά την οικογένειά του και φέρεται στα μέλη της με αγάπη και

στοργικότητα.

Αλλά και στις διαπροσωπικές του σχέσεις ο Μαντίθεος ήταν άνθρωπος που

διατηρούσε αρμονικές σχέσεις με του συμπολίτες του και ποτέ δεν έδωσε αφορμή για

παράπονο σε κανέναν. Έτσι, μπορούμε να πούμε ότι είχε κοινωνική συνείδηση ότι σεβόταν

την προσωπικότητα των συμπολιτών του και ότι ήταν άνθρωπος φιλήσυχος.


Γιατί ο Μαντίθεος αναφέρεται στη συμπεριφορά που επέδειξε στη δημόσια ζωή
του;

Ο Μαντίθεος αναφέρεται στον δημόσιο βίο του, γιατί γνωρίζει ότι δημόσια εικόνα του

θα επηρεάσει περισσότερο τους βουλευτές στην επικύρωση της εκλογής του ως βουλευτή.

Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Αθηναίος εκείνης της εποχής καταξιωνόταν περισσότερο ως

ενεργό και υπεύθυνο μέλος της πόλης του, ως πολίτης και όχι ως ιδιώτης. Η ολοκλήρωσή του

εξαρτιόταν από το βαθμό συμμετοχής του στα κοινά, δηλαδή από την πολιτική του

κοινωνικοποίηση. Αντίθετα, αν ήταν αδιάφορος προς τα κοινά, έμενε απλά ιδιώτης και

απομονωνόταν από τα δημόσια δρώμενα, αφού δεν καλλιεργούσε πολιτική συνείδηση.

Για όλους τους παραπάνω λόγους λοιπόν ο Μαντίθεος αναφέρεται στη δημόσια ζωή

του και θεωρεί μέγιστη απόδειξη της εντιμότητάς του τις κακολογίες εκείνων που δεν

ενδιαφέρονται για τα κοινά, εκείνων που είναι αργόσχολοι και συχνάζουν σε κακόφημα μέρη.

Τα μέρη αυτά θεωρούνταν τόποι διαφθοράς όπου δυστυχώς σύχναζαν πολλοί νεαροί

Αθηναίοι. Το ότι λοιπόν τέτοιου είδους άνθρωποι των συκοφαντούν, δείχνει ότι ο ίδιος δεν έχει

καμία σχέση με αυτούς, δεν είναι όμοιός τους και ότι είναι άνθρωπος ανώτερος, γι’ αυτό και

προκαλεί τον φθόνο τους. Οι κακολογίες και οι ψευδολογίες εις βάρος του είναι συνέπεια του

φθόνου που νιώθουν κάποιοι εξαιτίας της ηθικής του ανωτερότητας.


Ποια τα επιχειρήματα του Μαντιθέου στις παραγράφους 11, 12;

Στις παραγράφους αυτές χρησιμοποιεί δύο επιχειρήματα με τα οποία προσπαθεί να

προβάλει το έντιμο ήθος του στη δημόσια ζωή.

Απόδειξη της τιμιότητάς του είναι το ότι όσοι τον κατηγορούν συχνάζουν

στα κυβευτήρια, στα καπηλειά και σε άλλα κακόφημα μέρη. Αν ήταν όμοιός

τους δεν θα τον εχθρεύονταν ούτε θα διατύπωναν σε βάρος του ψεύδη. Η

ανωτερότητα του ήθους του τους κινεί το μίσος εναντίον του.

- Κανένας δεν μπορεί αν ισχυριστεί και να αποδείξει για το ίδιο – σε αντίθεση

με άλλους – ότι έχει υποστεί αισχρή δίκη για ιδιωτική υπόθεση, ότι έχει

μηνυθεί για δημόσια παρανομία που έβλαψε την κοινότητα, ότι έχει

καταγγελθεί για σοβαρότατο αδίκημα κατά της πολιτείας.


Με ποιους τρόπου προσπαθεί να γίνει πιστικός ο Μαντίθεος στην παράγραφο13;

Στην παράγραφο αυτή ο Μαντίθεος, θέλοντας να προβάλει το πατριωτικό ήθος και το

ηρωικό του φρόνιμα, αναφέρεται στη δράση του στις εκστρατείες και στους πολεμικούς

κινδύνους. Για να γίνει πιο πιστικός καταφεύγει στη χρήση ιστορικών παραδειγμάτων,

παραθέτει αξιολογικές γνώμες/κρίσεις και επικαλείται τη μαρτυρία ανθρώπου που γνώριζε τη

δράση του.

Ο Μαντίθεος γνωρίζει ότι τα ιστορικά παραδείγματα είναι γεγονότα αναμφισβήτητα

και μάλιστα η αναφορά στη μάχη της Αλιάρτου, που έγινε περίπου το 390 π.Χ., είναι ένα

πρόσφατο γεγονός, το οποίο θυμούνται όλοι οι βουλευτές. Το απόφθεγμα για το χρέος όλων

στη συμμετοχή στους κινδύνους για την υπεράσπιση της πατρίδας σε συνδυασμό με τη δική

του δράση αίρει τυχόν επιφυλάξεις των βουλευτών για το ήθος και πατριωτικό του φρόνιμα.

Και τέλος, η μαρτυρική κατάθεση, και μάλιστα του ίδιου του φυλάρχου, έχει ιδιαίτερη αξία,

αφού επιβεβαιώνει χωρίς αμφιβολία την πρόταση του Μαντιθέου για τη μετάταξή του στο

σώμα των οπλιτών, άρα και το ηρωικό του ήθος.


ΔΙΗΓΗΣΗ – ΑΠΟΔΕΙΞΗ §§ 14 – 17

Που απέβλεπε η παραδειγματική συμπεριφορά του Μαντίθεου και γιατί αναφέρεται εκτενώς σ’ αυτήν;

Ο Μαντίθεος παρουσιάζει την άψογη και παραδειγματική στρατιωτική του

συμπεριφορά, αφενός για να δώσει την εικόνα ενός αληθινού πατριώτη και γενναίου

πολεμιστή, αφετέρου για να πείσει τους βουλευτές ότι πληρεί τις προϋποθέσεις για το αξίωμα

για το οποίο υφίσταται τη δοκιμασία. Μάλιστα η σκέψη του κάνει μια εύστοχη στροφή, λέει ότι

με τη συμπεριφορά αυτή προσέβλεπε στο να διεκδικήσει με επιτυχία τα δικαιώματά του ως

Αθηναίος πολίτης, αν ποτέ εμπλακεί άδικα σε δίκη και να βρει ηθική δικαίωση και καταξίωση

από τους συμπολίτες του.

Φυσικά, ένας τέτοιος ισχυρισμός δύσκολα γίνεται πιστευτός και πολλοί μελετητές

διαβλέπουν ιδιοτελή και υστερόβουλα κίνητρα. Ωστόσο, μάλλον δημιούργησε εντύπωση και

επηρέασε την κρίση κάποιων βουλευτών που σίγουρα θα σκέφτηκαν ότι ένας άνθρωπος με

τόσο πατριωτισμό και γενναιότητα αξίζει να υπηρετήσει την πόλη από το αξίωμα του

βουλευτή.

ΔΙΗΓΗΣΗ – ΑΠΟΔΕΙΞΗ §§ 18 -19

Γιατί ο Μαντίθεος κάνει λόγο για την εξωτερική του εμφάνιση;

Ο Μαντίθεος ήταν γόνος εύπορης και αριστοκρατικής οικογένειας και μάλλον είχε

ολιγαρχικά φρονήματα. Άλλωστε και με την εξωτερική του εμφάνιση – μακριά κόμη, ντύσιμο

– έδειχνε έντονο φιλολακωνισμό και ίσως και με την συμπεριφορά του. Για τους

περισσότερους δημοκρατικούς Αθηναίους το γεγονός αυτό ήταν σίγουρα ενοχλητικό ως και

προκλητικό, γιατί οι αναμνήσεις και τα βιώματά τους από το καθεστώς των Τριάκοντα ήταν

πολύ οδυνηρά. Άλλωστε, δεν είχαν περάσει πολλά χρόνια από την αποκατάσταση της

δημοκρατίας και επίσης οι ολιγαρχικοί της πόλης, που δεν ήταν λίγοι, φρόντιζαν να κάνουν

αισθητή την παρουσία τους οργανωμένοι σε πολιτικές ομάδες που απεργάζονταν την

κατάλυση της δημοκρατίας. Ο Μαντίθεος λοιπόν γνώριζε την ανησυχία των δημοκρατικών

συμπολιτών του και φοβόταν μήπως βουλευτές επηρεαστούν συναισθηματικά και αυτοί από

την εξωτερική του εμφάνιση και τη θεωρήσουν ότι αυτή υποδήλωνε τα πολιτικά του

φρονήματα.

Έτσι, φροντίζει να παρουσιάσει την εμφάνισή του ως μια ακίνδυνη συνήθεια από την

οποία δεν απειλείται κανείς, ούτε οι ίδιοι ως εκφραστές του δημοκρατικού πολιτεύματος, και

υποστηρίζει ότι το πιο ασφαλές κριτήριο για την αξιολόγηση του πολίτη είναι οι πράξεις του

προς την πατρίδα και όχι το φαίνεσθαι.


Γιατί ο Μαντίθεος επανέρχεται στο θέμα της στρατιωτικής του θητείας το οποίο
φάνηκε να έχει ολοκληρωθεί με όσα είπε στις προηγούμενες παραγράφους;

Ο Μαντίθεος, ενώ αναφέρθηκε εκτενώς στις προηγούμενες ενότητες στον τρόπο με

τον οποίο ανταπεξήλθε στις στρατιωτικές του υποχρεώσεις, στην ενότητα αυτή σκόπιμα και

συνειδητά επανέρχεται στο το θέμα αυτό, για να το τονίσει και να κερδίσει την εύνοια των

βουλευτών και να μειώσει κάποιο άλλο γεγονός, που αποτελούσε τροχοπέδη για την εκλογή

του ως βουλευτή.

Γνωρίζει πολύ καλά ότι η φιλολακωνική εξωτερική του εμφάνιση ενοχλεί και προκαλεί

αντιπάθειες. Πρέπει λοιπόν να υποβαθμίσει το θέμα αυτό και να προβάλει ως αντιστάθμισμα

τον τρόπο με τον οποίο εκπλήρωσε το χρέος του προς την πατρίδα. Τονίζει παράλληλα ότι

χρέος των βουλευτών είναι να τον κρίνουν με αντικειμενικά και λογικά κριτήρια και, για να το

πετύχουν αυτό, θα πρέπει να αξιολογήσουν τα έργα του παρακάμπτοντας το συναίσθημα

που ενδεχομένως προκαλείται από την εξωτερική του εμφάνιση.

Κατά τον Μαντίθεο, μια πράξη αξιολογείται από τη συχνότητα με την οποία

επαναλαμβάνεται, από τη διάρκειά της, από το κίνητρό της και, τέλος, από το αποτέλεσμά

της. Για όλους αυτούς τους λόγους τονίζει ότι ποτέ δεν παραμέλησε κάποια εκστρατεία ή

φύλαξη φρουρίου, αλλά πάντα εκστράτευε με τους πρώτους και αποχωρούσε από το πεδίο

της μάχης με τους τελευταίους. Με αυτό τον τρόπο πετυχαίνει να παρουσιάσει τον εαυτό του

ως ένα πολίτη με ανεπτυγμένο το αίσθημα της φιλοπατρίας και της αυτοθυσίας προς

εξυπηρέτηση του κοινού συμφέροντος.

Επομένως, καθήκον των βουλευτών είναι να κρίνουν την αξία και την ποιότητά του

βασιζόμενοι σε όλα αυτά και να μην επηρεάζονται συναισθηματικά, όπως ορισμένοι

συμπολίτες του, από ήσσονος σημασίας θέματα, γιατί το συναίσθημα οδηγεί σε εσφαλμένες

κρίσεις, που μόνο επιβλαβείς μπορούν να αποδειχτούν για την πόλη.




ΕΠΙΛΟΓΟΣ§§20–21

Που οφείλεται η επιθυμία του Μαντιθέου να ασχοληθεί με την πολιτική;

Ο Μαντίθεος θέλοντας να δικαιολογηθεί για την ασεβή προς τους μεγαλύτερους του
συμπεριφορά, που υπέδειξε, όταν ήταν ακόμη πολύ νέος, προβάλει τη στάση του εκείνη ως

γεγονός που απέρρεε από το ζήλο του να μιμηθεί τους προγόνους του, οι οποίοι συνεχώς

ασχολούνταν με τα κοινά για το καλό της πατρίδας τους. Έτσι, με το να δείξει υπέρμετρη

φιλοδοξία στην άσκηση των πολιτικών του καθηκόντων, θεωρούσε ότι ολοκληρωνόταν ο ίδιος

πολιτικά. Επίσης, συνδέει τη στάση του με τη συμπεριφορά και τη πεποίθηση των

βουλευτών, οι οποίοι θεωρούν αξιόλογους άνδρες μόνο αυτούς που ασχολούνται με τα κοινά

και είναι ενεργοί και υπεύθυνοι πολίτες. Επομένως, ο ίδιος προσπαθούσε να ανταποκριθεί

στα αξιολογικά κριτήρια εκείνων, που παρακινούν, εμπνέουν και καθοδηγούν τους νέους.


Ποια αντίφαση επισημαίνει ο Μαντίθεος στους βουλευτές, αν δεν εγκρίνουν την
εκλογήτου;

Ο Μαντίθεος στον επίλογο του λόγου του θυμίζει στους βουλευτές ότι στο παρελθόν

είχε πάρει το λόγο στην Εκκλησία του δήμου, αν και ήταν πολύ νέος. Αναγνωρίζει ότι επέδειξε

τότε υπέρμετρη φιλοδοξία, ωστόσο είχε κάποια κίνητρα, για τα οποία φέρουν οι βουλευτές

μερίδιο ευθύνης. Οι ίδιοι με τη στάση τους παρακινούν κάθε πολίτη να είναι ενεργός και

υπεύθυνος και να ασχολείται με τα ζητήματα της πόλης. Αυτός λοιπόν επεχείρησε τότε να

αγορεύσει υιοθετώντας ως συμβουλή την απαίτησή τους και προσπαθώντας να ανταποκριθεί

στα δικά τους αξιολογικά κριτήρια. Εμμέσως τους επαινεί, αλλά τους ασκεί και ψυχολογική

πίεση θέτοντάς τους ενώπιον των ευθυνών τους: αν τον αποδοκιμάσουν εξαιτίας της

φιλοδοξίας που επέδειξε υπερασπιζόμενος κάποια υπόθεσή του, θα είναι σαν να επικρίνουν

τους εαυτούς τους αρνούμενοι των καθοδηγητικό τους ρόλο.

Πηγή: Το στέκι των Φιλολόγων: ΛΥΣΙΟΥ ΥΠΕΡ ΜΑΝΤΙΘΕΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ (Β΄λυκειου): Α Ρ Χ Α Ι Α      Β’ Λ Υ Κ Ε Ι Ο Υ – Γ Ν Ω Σ Τ Ο Ε Π Ι Λ Ε Γ Μ Ε Ν Α      Θ Ε Μ Α Τ Α